De PPWR praktisch toegelicht

De Packaging and Packaging Waste Regulation, oftewel Verordening inzake Verpakkingen en Verpakkingsafval (PPWR) stelt aanzienlijke nieuwe nalevingsverplichtingen vast voor de gehele toeleveringsketen voor verpakkingen. Vanaf 12 augustus 2026 moet elke marktdeelnemer die verpakkingen op de EU-markt brengt – of het nu gaat om een fabrikant, importeur of distributeur van verpakkingen, zoals verfblikken, emmers, vaten, IBC’s, patronen of spuitbussen – ervoor zorgen dat de verpakkingen een conformiteitsbeoordeling ondergaan. Er hoort technische documentatie bij en het moet gedekt zijn door een geldige EU-conformiteitsverklaring (DoC).

Het originele document is te vinden op de website van EUR-Lex in 24 Europese talen. 

De PPWR hanteert een andere definitie van de term fabrikant/producent dan je wellicht denkt. Volgens de PPWR is iedereen die verpakkingen vult of opdracht geeft tot het vullen van verpakkingen met product(en) en deze gevulde verpakkingen als eerste op de Europese markt brengt, in feite de producent van de verpakking.

Volgens de PPWR is de producent de marktdeelnemer — doorgaans de fabrikant, importeur of distributeur die verpakte producten onder eigen naam of handelsmerk op de markt brengt — die verplichtingen op het gebied van uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (EPR) draagt. Dit houdt in dat hij zich moet registreren in het producentenregister als beschreven in artikel 44, financieel moet bijdragen aan het beheer van verpakkingsafval en moet zorgen voor eco-modulatie van de heffingen.

Als je onze producten onder het merk Go!Paint verkoopt, wordt Go!Paint beschouwd als de fabrikant van de verpakking en word je beschouwd als de distributeur. Als je onze producten echter onder eigen merknaam of label verkoopt, of wijzigingen aanbrengt aan de producten en/of de etiketten, bent jij de producent/fabrikant volgens de definitie van de PPWR.

Ja. Een bouwmarkt of verfwinkel die onze producten onder zijn eigen merk verkoopt, is over het algemeen beide: 

• Fabrikant: deze geeft opdracht tot de productie of brengt de producten op de markt onder zijn eigen naam of handelsmerk en is verantwoordelijk voor de naleving van de PPWR, de technische documentatie en de conformiteitsverklaring voor de verpakking. 
• Producent: deze partij brengt dat verpakte merkproduct doorgaans op de betreffende nationale markt en heeft daarom de toepasselijke EPR-verplichtingen. 

Voor verfverpakkingen: de contractvuller kan de verf of de verpakking fysiek vervaardigen, maar de detailhandelaar met eigen merk is meestal de PPWR-fabrikant – niet alleen een distributeur. Er kan een beperkte uitzondering gelden voor in aanmerking komende micro-ondernemingen die gebruikmaken van een leverancier uit hetzelfde land. (PPWR & deelname aan het systeem: eigen merken en import)

De verplichtingen van een distributeur zijn beperkter dan die van de producent. De distributeur moet in het algemeen controleren of: 

• de verpakking de vereiste markeringen en informatie draagt; 
• de fabrikant/importeur aan de toepasselijke PPWR-verplichtingen heeft voldaan; 
• het product niet op de markt wordt aangeboden als de distributeur weet dat het niet aan de voorschriften voldoet. 

De distributeur is normaal gesproken niet verantwoordelijk voor: 

• het opstellen van de technische documentatie; 
• het uitvoeren van conformiteitsbeoordelingen; 
• het afgeven van de conformiteitsverklaring (DoC)

Belangrijke uitzondering 

Als de wederverkoper: 

• het product onder zijn eigen merknaam op de markt brengt, 
• het Go!Paint-merk vervangt door zijn eigen huismerk, of 
• de verpakking zodanig wijzigt dat dit van invloed kan zijn op de naleving, 

dan kan de wederverkoper op grond van artikel 21 van de PPWR als fabrikant worden aangemerkt en de bijbehorende nalevingsverplichtingen op zich nemen.

Een nuance: EPR-verplichtingen 

Voor de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (EPR) wordt de rol van producent afzonderlijk bepaald en kan deze per lidstaat en verkoopmodel verschillen. Zo kan een webshop die rechtstreeks in een ander EU-land verkoopt, in dat land verplichtingen krijgen om zich als producent te registreren, ook al blijft hij vanuit het oogpunt van productconformiteit een distributeur.  PPWR roles explained: manufacturer, producer, importer and distributor I Tanso Blog.

Wij leveren (bedrukte) lege verpakkingen aan de verffabrikant, die het product vult en als fabrikant/producent op de markt brengt. Onze rol blijft die van leverancier volgens artikel 16, met een specifieke verplichting om de gebruikte materialen, de drukinkten en coatings aan te geven. Deze zijn van invloed op de naleving van de voorschriften inzake zware metalen, de aanwezigheid van PFAS en de recycleerbaarheid van de uiteindelijke verpakking.

De meeste blikken en containers worden aangemerkt als verkoopverpakkingen. Golfkartonnen dozen worden voornamelijk beschouwd als transportverpakkingen, maar een doos kan ook een groepsverpakking zijn, wanneer de doos ook in de schappen wordt geplaatst. Meer hierover lees je in de onderstaande lijst.

Zware metalen (artikel 5, lid 4): De gecombineerde concentratie van lood (Pb), cadmium (Cd), kwik (Hg) en zeswaardig chroom (Cr(VI)) in verpakkingen of verpakkingsonderdelen mag niet hoger zijn dan 100 mg/kg. Deze grenswaarde geldt voor alle verpakkingen, inclusief verfblikken, emmers, vaten en tubes. Naleving moet worden aangetoond in de technische documentatie overeenkomstig bijlage VII. (1) 

Deze grenswaarden worden al genoemd in de oudere EU-richtlijn 94/62/EG, die door de PPWR wordt vervangen. Voor zover wij weten, op basis van alle informatie die wij van onze materiaalleveranciers hebben ontvangen, voldoen al onze verpakkingen reeds aan de grenswaarde voor zware metalen.

De expliciete PFAS-concentratiegrenswaarden in artikel 5, lid 5, zijn alleen van toepassing op verpakkingen die in contact komen met levensmiddelen. Verf- en coatingverpakkingen zijn over het algemeen geen verpakkingen die in contact komen met levensmiddelen, dus deze specifieke drempelwaarden (25 ppb per stof, 250 ppb som, 50 ppm totaal) zijn niet direct van toepassing. Artikel 5, lid 1, schrijft echter voor dat zorgwekkende stoffen in alle verpakkingen tot een minimum moeten worden beperkt. Als interne coatings of voeringen in verfblikken gefluoreerde verbindingen bevatten, moet dit worden gedocumenteerd. 

Daarnaast kunnen er, los van de PPWR, bredere REACH-beperkingen voor PFAS van toepassing zijn. De uitvoeringsbesluiten van de Commissie inzake de methodologie voor de identificatie van de materiaalsamenstelling, die uiterlijk in augustus 2026 moeten worden vastgesteld, zullen de exacte regels voor de classificatie van verpakkingen uit meerdere materialen vastleggen.

Volgens de PPWR wordt de verpakking ingedeeld op basis van het overheersende materiaal. Wanneer een ondergeschikt onderdeel, zoals een etiket, minder dan 5% van het totale gewicht van de verpakking uitmaakt, gebeuren er twee dingen: 

• Vrijstelling voor gerecycled gehalte (artikel 7, lid 3): kunststofonderdelen onder de gewichtsdrempel van 5% zijn vrijgesteld van de eis inzake het minimale gehalte aan gerecycled materiaal. Een klein kunststof etiket op een metalen verfblik leidt niet tot de verplichting van 35% gerecycled kunststof die zou gelden als de gehele verpakking uit kunststof zou bestaan. 
• Materiaalclassificatie: de verpakking wordt ingedeeld op basis van het hoofdmateriaal — een stalen blik met een etiket dat voor 2% uit kunststof bestaat, is een metalen verpakking, en geen kunststof- of composietverpakking. Deze classificatie bepaalt welke criteria voor recyclinggericht ontwerp van toepassing zijn (artikel 6) en welk pictogram voor de materiaalsamenstelling op het geharmoniseerde etiket wordt weergegeven (artikel 12). 

De vrijstelling van 5% is echter geen algemene vrijstelling van alle verplichtingen — het minder belangrijke onderdeel moet nog steeds voldoen aan: 

• Zware metalen (de grenswaarde van 100 mg/kg is inclusief het etiket) 
• PFAS en minimalisering van zorgwekkende stoffen (artikel 5, lid 1) 
• Documentatie in het technisch dossier (bijlage VII vereist de materiaalsamenstelling van alle onderdelen, ongeacht het gewicht) 

De uitvoeringshandelingen van de Commissie inzake de methodologie voor de identificatie van de materiaalsamenstelling, die uiterlijk in augustus 2026 moeten worden vastgesteld, zullen de exacte regels voor de classificatie van verpakkingen uit meerdere materialen vastleggenn.

Interne en externe coatings op een blikverpakking maken doorgaans slechts een fractie van een procent van het totale gewicht uit, waardoor ze ruim onder de drempel van 5 % blijven. Dit betekent: 

• Materiaalclassificatie: het blik blijft een metalen verpakking — de coating verandert de classificatie niet in composiet of kunststof 
• Gerecycled gehalte (artikel 7): de coating is vrijgesteld van de eis dat minimaal 35 %/65 % gerecycled kunststof moet worden gebruikt, aangezien deze als kunststofcomponent geldt met een aandeel van minder dan 5 % van het totale gewicht .

Maar de lichtgewicht coating is niet vrijgesteld van: 

• Technische documentatie: het type coating en de samenstelling moeten in het technisch dossier worden vermeld, ongeacht het gewichtspercentage 
• Grenswaarden voor zware metalen en PFAS 
• Beoordeling van de recycleerbaarheid (2030): Bij de recycling van staal worden organische coatings in de oven verbrand — maar als de coating gevaarlijke stoffen vrijgeeft of het staalterugwinningsproces verstoort, kan dit de score voor ‘design-for-recycling’ verlagen. Dit moet kwalitatief worden beoordeeld in de documentatie van bijlage VII.

Het technische dossier van PPWR (bijlage VII) is het bewijsdossier dat aantoont dat jouw verpakking voldoet aan de artikelen 5–12.  

Het bevat: 

• Materiaalsamenstelling van alle componenten (substraat, coatings, inkt, etiketten) 
• Verklaringen van leveranciers en testrapporten (zware metalen, PFAS) 
• Resultaten van de beoordeling van het ontwerp met het oog op recycling 
• Motivering voor het minimaliseren van de verpakking 
• Risicoanalyse 

Het dossier moet 5 jaar (voor eenmalig gebruik) of 10 jaar (voor hergebruik) worden bewaard, zodat het op verzoek binnen 10 dagen aan de autoriteiten kan worden overgelegd, en dient ter ondersteuning van de EU-conformiteitsverklaring die je ondertekent. 

Op grond van de PPWR is de fabrikant (met inbegrip van elke importeur of distributeur die op grond van artikel 21 als fabrikant wordt beschouwd) verantwoordelijk voor het uitvoeren van de conformiteitsbeoordeling en voor het opstellen, bijwerken en bijhouden van het technisch dossier (technische documentatie) voor elk type verpakking..

Artikel 2, lid 2, bepaalt dat wanneer de PPWR in strijd is met Richtlijn 2008/68/EG (vervoer van gevaarlijke goederen over land), Richtlijn 2008/68/EG voorrang heeft. Dit betekent dat de ADR/VN-voorschriften voor verpakkingen van gevaarlijke goederen bij tegenstrijdigheid voorrang hebben.

Bepalingen van de PPWR die niet in strijd zijn met de regels voor gevaarlijke goederen blijven echter van toepassing — bijvoorbeeld grenswaarden voor zware metalen, vereisten inzake de verklaring van overeenstemming (DoC) en (uiteindelijk) etiketteringsverplichtingen. Verpakkingen voor gevaarlijke goederen zijn vrijgesteld van de vereisten inzake het minimale gehalte aan gerecycleerd materiaal (artikel 7, lid 4) en van bepaalde vereisten inzake recycleerbaarheid (artikel 6, lid 11).

Alle verpakkingen die op de markt worden gebracht, moeten recycleerbaar zijn (artikel 6, lid 1). De recycleerbaarheid wordt beoordeeld aan de hand van criteria voor ontwerp met het oog op recycling (die uiterlijk op 1 januari 2028 door middel van gedelegeerde handelingen van de Commissie moeten worden vastgesteld) en uitgedrukt in prestatieniveaus:(1).

Tijdschema voor markttoegang: Vanaf 1 januari 2030 mogen verpakkingen alleen op de markt worden gebracht als ze prestatieniveau A, B of C behalen. Vanaf 1 januari 2038 zijn alleen nog de niveaus A en B toegestaan — verpakkingen van niveau C mogen niet langer op de markt worden gebracht. De eis inzake recycling op grote schaal (Recycled at Scale, RaS), die stelt dat de verpakkingen niet alleen theoretisch recyclebaar moeten zijn, maar ook op grote schaal daadwerkelijk ingezameld, gesorteerd en gerecycled moeten worden, geldt vanaf 1 januari 2035. 

Gevolgen voor de verfsector: Metalen verfblikken (blik/staal) presteren over het algemeen goed in recyclingstromen. Kunststof verpakkingen (HDPE/PP) kunnen problemen opleveren als ze bestaan uit onderdelen van verschillende materialen, donkere kleuren hebben (roet belemmert NIR-sortering) of een niet-verwijderbare binnenbekleding bevatten. Samengestelde verpakkingen (bijv. met folie beklede tubes) kunnen moeite hebben om aan de drempelwaarden voor klasse C te voldoen. Fabrikanten moeten nu al beginnen met beoordelingen van het ontwerp met het oog op recycling.

Over het algemeen bestaat metalen verpakking al voor 67% of meer uit gerecycled materiaal (2). Vanaf 1 januari 2030 moet plastic verpakking voldoen aan minimumpercentages voor gerecycled materiaal, berekend per verpakkingstype en -formaat als een gemiddelde per productiefabriek per jaar:

Relevantie voor de verfsector: HDPE/PP-verfverpakkingen vallen onder ‘overige kunststofverpakkingen’, waarvoor vanaf 2030 35% gerecycled materiaal en vanaf 2040 65% vereist is. Dit geldt echter niet voor kunststofverpakkingen die in contact komen met levensmiddelen, waarbij gerecycled materiaal de volksgezondheid in gevaar zou brengen, of voor kunststofonderdelen die minder dan 5% van het totale verpakkingsgewicht uitmaken. Verpakkingen voor gevaarlijke stoffen zijn eveneens vrijgesteld.

Als je een producent bent in de zin van de PPWR, stuur ons dan een e-mail en wij sturen je alle gegevens die wij over de verpakkingen beschikbaar hebben, zodat je jouw eigen DoC’s kunt opstellen. Als je een distributeur bent, delen wij graag lijsten met gegevens over de verpakkingen, die wij voor onze producten gebruiken. Daarnaast bewaren wij de DoC’s van deze verpakkingen in ons systeem, die op verzoek beschikbaar zijn, gedurende 5 jaar (voor eenmalig gebruik) of 10 jaar (voor hergebruik). Onze gegevens worden regelmatig bijgewerkt.  

We streven naar volledigheid; we kunnen echter niet garanderen dat alle gegevens volledig zijn, omdat wij ook afhankelijk zijn van de informatie die we ontvangen van onze materiaalleveranciers

Ja. Als je een fabrikant bent. Volgens artikel 15, lid 2, moet de fabrikant, voordat hij verpakkingen in de handel brengt, de conformiteitsbeoordeling van artikel 38 uitvoeren en de technische documentatie van bijlage VII opstellen. Als de conformiteit is aangetoond, moet er overeenkomstig artikel 39 een EU-DoC worden opgesteld. De DoC is vereist per afzonderlijk verpakkingstype/verpakkingsfamilie met hetzelfde conformiteitsrelevante ontwerp, dezelfde materiaalsamenstelling, coatings/voeringen, sluitsysteem en beoogd gebruik — niet per afzonderlijk exemplaar.

Wanneer verpakkingstypen echter verschillen in materiaalsamenstelling, coatings of ontwerp, zijn afzonderlijke DoC’s nodig. Eén enkele DoC kan meerdere SKU’s omvatten die identieke verpakkingsspecificaties hebben.

Ja. We hebben twee checklists met te ondernemen acties: één voor producenten/fabrikanten en één voor distributeurs. Je kunt ze onderaan deze pagina downloaden.